Liefde’s hulp in vermomming
Dit is geen toevallige ontmoeting. Wij hebben iets met elkaar: dit probleem en ik. Het is een zeer intieme aangelegenheid. Hier moet niemand tussen komen. Ik zal er een goed plekje voor vrij maken, zodat het zich geborgen weet in mijn aanwezigheid. Alleen dan zal het zich aan me durven openbaren zoals het is. Het is net zo bang als ik en heeft dus net zo’n wezenlijke behoefte zich geliefd te voelen.
"Luister," zeg ik tot mezelf, "wees stil, wees geduldig en laat het voor zichzelf spreken. Veroordeel het niet, want dan wordt het weer buitengesloten. Daarmee versterk je zijn angst alleen maar. In zijn angst zal het nog wanhopiger pogingen doen om tot je bewustzijn door te dringen. Dan wordt het voor ons beiden alleen maar pijnlijker."
Het zal gekomen zijn, om mij aan iets te herinneren. Misschien, om me te tonen wat ik mezelf nog niet heb vergeven. Ik heb dit nodig om vergeving te leren. Het kan me laten zien welke blokkade ik tegen het ervaren van liefde heb opgeworpen. Het is liefde’s hulp in vermomming. Als ik het zelf reeds had kunnen oplossen, bestond het niet.
Aanvaarding zonder oordeel
"Help mij," vraag ik, "om dit niet te zien door de ogen van angst maar zoals U het ziet."
Mijn hart openen is het wezen van yoga beoefenen, is religie in praktijk brengen, is elke therapie voltooien. Daar heb ik geen speciale houding, oefening, rituelen, symboliek of behandeling voor nodig. Het kan heel goed zonder, maar het mag gerust ook mét, als dat mij helpt. Het in verbinding zijn via mijn geopende hart is waar het om gaat.
Als ik mijn behoeften van dit moment erken zonder eraan vast te houden, ligt de weg waarlangs heling kan komen, vanzelf open. Het betekent, bijvoorbeeld, dat ik mijn woede van dit moment erken, maar hem niet probeer te rechtvaardigen, geen schuldige zoek, noch in anderen, noch in mezelf. Door simpelweg de aanwezigheid van mijn woede te erkennen, accepteer ik mijn verantwoordelijkheid en bevrijd ik mezelf en anderen van schuld. Mijn verantwoordelijkheid voor mijn woede accepteren betekent, dat ik de roep om liefde beantwoord, die vanuit dit afgescheiden stukje bewustzijn op klinkt.
Erkennen en accepteren is mijn oordelen opgeven. Dit is overgave, iets waar ego niet toe in staat is. Daarom is overgave op zichzelf al de overstijging van ego.
Elke situatie, elke gemoedstoestand, elke relatie kan ik door mijn erkenning en mijn niet-vasthouden een rechtstreekse weg naar mijn hart bieden. Alleen via mijn hart kan alles wat ik ervaar van zijn afgescheidenheid worden verlost. Er is niets dat niet dolgraag met mij verbondenheid wil ervaren. Er is niets dat mijn diepste wens niet kent. Heling is geen particuliere maar een universele aangelegenheid. Daarom heeft heling geen speciale instrumenten, omstandigheden of personen nodig. Alles blijkt ervoor geschikt en voorbestemd. Heling komt tot stand door mijn gevoelens niet te ontkennen en er niet aan vast te houden. Erkennen en vrijlaten is alles wat ik kan doen en meer is niet nodig. Daarmee verdwijnt eenvoudig de blokkade die ik tegen het ervaren van liefde’s aanwezigheid heb opgeworpen.
Vervullende een-zaamheid
Zonder een-zaamheid is het ervaren van verbondenheid onmogelijk. Een-zaamheid is zijn als één, niet in mezelf verdeeld, verzoend met alles en vooral met mezelf. Meditatie is een manier om een-zaamheid te ervaren, om te wennen aan verbonden zijn. Meditatie lijkt dan ook nergens op, het stelt niets voor. Voorstellingen en vergelijkingen heffen mijn een-zaamheid immers op. Ze brengen innerlijke verdeeldheid, afgescheidenheid, angst.
Een-zaamheid of meditatie is er vanzelf, als ik even niets hoef en me niets afvraag. Dit zijn de meest transparante momenten van mijn leven. Daarin voel ik me vervuld, want niet zelf-ingevuld.
Liefdevolle gedachten
Ook kan het geen kwaad om mezelf bloot te stellen aan liefdevolle gedachten, om de hersenspoeling te doorbreken, die ik constant op mezelf toepas. De halfbewuste herhaling van gedachten van schuld, die een zieke geestestoestand tot gevolg heeft, kan voor de verandering eens worden omgedraaid in een bewuste formulering van liefdevolle gedachten. Het ziet eruit als het aanleren van een heilzamer denksysteem, maar het biedt alleen gedachten die me tot vrede kunnen brengen, tot stilte, tot het gebied waar het denken ophoudt en inzicht begint. Het belangrijkste effect ervan is, dat ik het oude ego-denksysteem langzamerhand afleer, zonder dat er een nieuw systeem voor in de plaatst treedt. Dat kan, omdat liefdevolle gedachten het hart aanspreken. Het hart is mijn poort naar de eeuwige waarheid. Als die poort opengaat, heb ik geen denksysteem meer nodig. Luisteren naar mijn hart, innerlijk luisteren, stelt me meer en meer in staat om onbevangen te leven in het moment, zonder voorbedachte rade, zonder denksysteem.
Ik kan zelf niet bedenken wat het beste voor me is om te doen, maar ik kan het altijd vragen. Ik heb een innerlijke gids, mijn verbinding met het eeuwig weten. Sommigen ervaren hem als hun beschermengel, als de Heilige Geest, als Jezus, als de gedaante van een gestorven, dierbaar, familielid of als een heldere droom. Ik ervaar hem als intuïtie, een ingeving, een spontaan inzicht, een vondst, synchroniciteit, helderheid, een rustig en trefzeker handelen waar ik zelf verbaasd van sta. Hij speelt ook een rol in humor en helpt me de lichtzijde van alles te ontdekken, zonder de schaduwkant te veroordelen.
Verbinding
Alleen in verbinding kan ik de werkelijkheid ervaren zoals die is, vrij van angst, vrij van goed en kwaad, vrij van problemen. In verbinding ervaar ik vrijheid.
Een beproefde manier van verbinding maken is alleen maar rustig mijn adem blijven volgen en verder niets ervan vinden, me niets afvragen, niet oordelen. Ik zou me ook kunnen verbinden met het werk dat ik onder handen heb: ‘mediteren onder de motorkap’. Dansen is een manier. Muziek maken of zingen is een manier. Spreken of schrijven is een manier. Luisteren is een prachtige manier. Maar ook een liefdevolle gedachte in stilte overwegen is een uitstekende manier.
Het komt er altijd op neer dat ik het vanuit mijn hart, niet vanuit mijn hoofd, benader. Mijn hart kent geen zorgen, het is onbekommerd, niet geïnteresseerd in tijd, altijd toegewijd aan het nu. Droefheid, onrust en angst komen niet voort uit het hart, maar uit het hoofd. Zonder oordelend denken, vergelijkend denken, denken in tijd, zou ik die emoties niet kunnen hebben. Ik kan ook denken, gedachten toelaten, zonder dat er sprake is van oordelen, gewoon omdat mijn hart ernaar uitgaat, omdat heling liefde van mij vraagt.
Vergeving
Als ik heling wil, kan ik niet om vergeving heen. Vergeving is niet-oordelen. Vergeving betekent niet dat ik iets moet onderdrukken, ontkennen, negeren of goedpraten. Het is niet de rol van het eeuwige slachtoffer blijven spelen. Het is niet mezelf superieur voelen of medelijden hebben. Het betekent alleen maar dat ik donders goed weet waar m’n geluk ligt. Door te vergeven bevrijd ik me van een nutteloze last, zodat ik weer kan genieten van het leven zoals het bedoeld is.
Vergeving kan de hele dag door een rol spelen, bij alle kleine voorvallen waarbij een oordeel geveld wordt. Ik heb het niet-oordelende bewustzijn dat vergeving is, hard nodig. Voor mezelf in de eerste plaats, maar het is niet iets dat ik tot mezelf kan beperken, omdat het een uitdrukking is van onbeperktheid.
Vergeving is geen prestatie. Het is niet iets waartoe ik mezelf moet zien op te werken. Ik hoef alleen maar bereid te zijn vergeving te ontvangen, want ook al lijkt het iets dat ik geef, het is in de eerste plaats een instroom van liefde die ik in mijn bewustzijn toelaat.
Vergeven is ook vergeten. Waar ik niet langer mee zit, is geen bedreiging meer voor me. Ik kan niet gelukkig zijn zonder verzoend te zijn met alles, wat het ook is. Met andere woorden, vergeving effent de weg voor heling en maakt dus de ervaring van heelheid mogelijk.
Dat betekent dat ‘de ander’, degene die ik vergeef, er onvermijdelijk ook in deelt en dus ook geheeld wordt. Vanuit het nog maar nauwelijks verdwenen haatgevoel lijkt dat onaanvaardbaar, maar als ik in weerwil van wat gerommel op de achtergrond vergeving in mij haar werk laat doen, merk ik hoe ongelofelijk weldadig het is om alle verschrikkingen uit mijn bewustzijn te kunnen laten verdwijnen en in de ander een wezensgelijke te ontmoeten.
Als dat betekent dat ik mijn ‘moordenaar’ laat delen in mijn heling — een andere weg naar heling is er niet — dan graag zelfs. Zolang er nog ‘moordenaars’ in mijn geest rondlopen, is niemand veilig.
Vergeving weet me ongelofelijk te raken, maar doet dat niet door scherp op mij te mikken. Integendeel, het doet dat door de eindeloosheid aan te spreken, die ik ben. Vergeving plaatst de afgebroken scherf die ik denk te zijn, terug in het oneindige geheel.
Grenzeloze onnozelheid
Precies weten wat er aan mezelf mankeert, teveel van dit en te weinig van dat, betekent alleen maar dat ik m’n problemen zo echt heb gemaakt, zo vast omlijnd, zo gefixeerd, dat ze onoplosbaar lijken.
Grootheidswaanzin is denken dat ik precies zo klein ben als ik mezelf zie. Nederigheid is accepteren dat ik inderdaad zó groot ben, dat het mijn huidige bevattingsvermogen volkomen te boven gaat.
Het is dan misschien ook nog niet zo gek om me een beetje vaag en dom te voelen, niet precies te weten wat ik denk, voel, waarneem en ervaar. Niet onmiddellijk woorden ervoor hebben. Dat houdt de verbinding in stand. Het houdt mij in het proces. De helderheid komt vanzelf wel. De zo-heid van de dingen, of beter gezegd het zijn zonder meer, is niet afgebakend maar grenzeloos.